Stagiaire Lena blikt terug op haar onderzoek naar kostuumerfgoed van muziek, theater en dans
Tal van theatergezelschappen, dansgroepen en muziekensembles maken gebruik van kostuums om hun voorstellingen te versterken. Sporen die we hiervan kunnen terugvinden zijn niet alleen de kostuums zelf, maar ook afbeeldingen, ontwerpschetsen, stofstalen ... In Vlaanderen en Brussel werd dat kostuumerfgoed nog niet in kaart gebracht en is het onduidelijk wie zich wil engageren voor een duurzame bewaring, ontsluiting en hergebruik hiervan. Daarom onderzocht stagiaire Lena het afgelopen jaar het kostuumerfgoed van theater, dans en muziek in Vlaanderen en Brussel.
![](/assets/imager/images/Kostuums/277080/20240503_KostuumsHetpaleis_033ff964709c4ac126506feed1d2ab9e.webp)
Deskresearch
In een eerste fase deed Lena deskresearch. Hierbij keek ze eerst naar de betekenis van kostuums binnen theater, dans en muziek. Er zijn tal van redenen om kostuums te gebruiken op het podium. Niet alleen scheppen ze een algemene sfeer, ze dienen ook om te communiceren met het publiek. Zo kan een kostuum in één oogopslag informatie over gender, leeftijd, sociale klasse … meegeven. Voorts kan het bijdragen tot de herkenbaarheid van een personage of persoon en kan het performers helpen om zich in te leven bij hun optreden.
Daarnaast bracht Lena in kaart welke actoren, zowel in binnen- als buitenland, kostuums van muziek, theater en dans bewaren. Hierbij kwam ze tot de conclusie dat dit type erfgoed in Vlaanderen en Brussel eigenlijk buiten de collectieprofielen van professionele bewaarinstellingen, zoals musea en archiefinstellingen, valt. Het zijn dikwijls de theatergezelschappen, dansgroepen en muziekensembles zelf die kostuums bewaren. Voorts zijn er privé-actoren, zoals verhuurbedrijven of verzamelaars, die kostuums bewaren. In het buitenland zijn er wel verschillende professionele bewaarinstellingen die kostuums van muziek, dans en/of theater opnemen in hun collectie. Denk hierbij aan musea die zich focussen op kunst in de brede zin van het woord, zoals het V&A Museum in Londen, of musea die zich toespitsen op podiumkunsten, zoals het Scenkonst museet in Zweden. In Frankrijk focust het Centre National du Costume et de la Scène zich zelfs exclusief op het bewaren en ontsluiten van kostuums van podiumkunsten.
Ten derde onderzocht Lena good practices voor het bewaren en ontsluiten van kostuumerfgoed in binnen- en buitenland. Hierbij leerde ze dat er verschillende manieren zijn van omgaan met de sporen van kostuums in theater, dans en muziek. Een voorbeeld van zo’n goede praktijk is het digitaliseren van kostuums. Foto’s van je kostuums zijn niet alleen handig bij het beheren van je collectie; sommige organisaties gebruiken deze methode ook om kostuums te kunnen afvoeren bij plaatsgebrek. Belangrijk hierbij is dat de foto’s op een goede manier genomen worden. Zo moet je onder meer aandacht hebben voor de lichtinval en de vorm van het kostuum. Ook foto’s van het kostuum in actie tijdens een voorstelling kunnen een grote meerwaarde zijn.
In gesprek met experts
Na het theoretische onderzoek sprak Lena met enkele experts uit de sector. Zo ging ze op bezoek bij hetpaleis waar ze kostuumontwerpster Nushi Lambreva interviewde. Uit dit gesprek leerde ze onder meer over het maakproces van kostuums, over realistische bewaaromstandigheden van kostuums voor gezelschappen en over hoe er in de praktijk wordt omgegaan met het vernietigen van kostuums. Daarnaast sprak ze Karolien De Clippel, directeur van het Modemuseum Hasselt, onder meer over de museale bewaaromstandigheden van kledij en over hoe ook het museum keuzes maakt in hun collectie.
Resultaten
Met de informatie die Lena bundelde tijdens haar stage, breiden we onze interne kennis over kostuums binnen dans, theater en muziek uit. Lena werkte ook aan het online themadossier kostuumerfgoed dat we de komende maanden zullen aanvullen met de opgedane kennis en praktijkvoorbeelden.
Ook interessant
![](/assets/imager/images/Hafabra/296234/StCeciliaKanne_cLimburgsVolkskundigGenootschap_b0f6e15c819e5ad79469b281261ebd14.webp)
‘Beleving’ belicht Limburgs immaterieel erfgoed
![](/assets/imager/images/295108/240825_Portretfoto_5474eeab2977ab67375b362e64e63dcf.webp)
Maak kennis met Birthe Verscuren
![](/assets/imager/images/Inventariseren/276307/Scapin_archiefplatform_web_b0f6e15c819e5ad79469b281261ebd14.jpg)
SCAPIN: een LOD-databank voor de podiumkunsten
![](/assets/imager/images/Werking-CEMPER/275154/20240422_Erfgoedklasbak_NieuwlandBrussel_web_b0f6e15c819e5ad79469b281261ebd14.jpg)